Powszechna bakteria wywołująca zapalenie płuc może przyczyniać się do rozwoju choroby Alzheimera

Naukowcy z Cedars-Sinai Health Sciences University (Los Angeles, USA) wykazali, że przewlekła infekcja tkanek mózgu i siatkówki oka, wywołana przez Ch. pneumoniae, pobudza układ odporności do reakcji zapalnej, przyczynia się do obumierania komórek nerwowych oraz gromadzenia się beta-amyloidu - charakterystycznego białka związanego z chorobą Alzheimera.

Do takich wniosków doprowadziły ich badania prowadzone na siatkówce oka i tkankach mózgu, które pobrano pośmiertnie od 104 osób. Część z tych pacjentów miała prawidłowe funkcje poznawcze, część łagodne zaburzenia funkcji poznawczych, a część cierpiała na chorobą Alzheimera. Wykonano również badania genetyczne, analizę profilu białkowego i inne testy.

Okazało się, że osoby z rozpoznaniem choroby Alzheimera przed śmiercią miały znacznie wyższe stężenie bakterii Chlamydia pneumoniae zarówno w siatkówce oka, jak i w mózgu, w porównaniu z osobami bez zaburzeń funkcji poznawczych. Co więcej, wyższe stężenie bakterii wiązało się z większym uszkodzeniem mózgu i gorszą sprawnością poznawczą.

Podwyższony poziom bakterii obserwowano zwłaszcza u osób posiadających wariant genu kodującego apolipoproteinę (wariant APOE4), o którym wiadomo, że zwiększa ryzyko zachorowania na chorobę Alzheimera.

Aby dodatkowo zweryfikować zaobserwowany przez siebie związek, naukowcy zbadali ludzkie komórki nerwowe w laboratorium i przebadali myszy z chorobą Alzheimera. W obu modelach zakażenie Chlamydia pneumoniae prowadziło do nasilenia stanu zapalnego, większej śmiertelności komórek nerwowych oraz do pogorszenia problemów poznawczych u myszy. Zakażenie tą bakterią pobudzało również produkcję beta-amyloidu, białka, które tworzy złogi (tzw. blaszki amyloidowe) w mózgach osób z chorobą Alzheimera.

- Stwierdzenie obecności Chlamydia pneumoniae w tkankach ludzkich, hodowlach komórkowych i modelach zwierzęcych pozwoliło nam zidentyfikować dotychczas nierozpoznany związek między infekcją bakteryjną, stanem zapalnym a procesami neurodegeneracyjnymi – skomentowała współautorka badania dr Maya Koronyo-Hamaoui.

Zdaniem naukowców przewlekłe zakażenie Ch. pneumoniae utrzymujące się w oku i mózgu może przyczyniać się do nasilenia patologicznych procesów towarzyszących rozwojowi choroby Alzheimera.

Współautor pracy dr Timothy Crother ocenił, że odkrycie to otwiera nowe możliwości opracowania interwencji terapeutycznej dla osób z alzheimerem, która będzie polegała na wczesnym wdrożeniu leczenia infekcji bakteryjnej i wywoływanego przez nią stanu zapalnego, np. przy pomocy antybiotyków i/lub leków przeciwzapalnych.

Badacze liczą też, że dzięki ich pracy uda się przyspieszyć opracowanie biomarkerów, które pozwoliłyby na podstawie badania siatkówki identyfikować osoby zagrożone chorobą Alzheimera. (PAP)

jjj/ zan/