Filmowa „Lalka” pod lupą naszego zaprzyjaźnionego recenzenta. Co sądzicie o ekranizacji?

Denerwująca jest przede wszystkim oprawa muzyczna filmu. Lukasz Targosz posłużył się monumentalnymi partiami orkiestrowymi z wyeksponowanymi sekwencjami skrzypcowymi, które zamiast sprzyjać refleksyjnemu odbiorowi LALKI przez widzów, potęgują tylko ich niepokój, tworząc atmosferę 160-minutowego stresu. Dobiegające z ekranu kinowego frustrujące dźwięki instrumentalnych popisów jakichś skrzypków grających z upodobaniem w konwencji „fortissimo” nie zapewniają dobrego klimatu artystycznego na sali kinowej…

Sporo do życzenia pozostawia gra niektórych aktorów kreujących ważne role w filmie. O ile #KamilaUrzędowska jako Izabela Łęcka nie lśni blaskiem gwiazdy. Daleko jej do artystycznej klasy Beaty Tyszkiewicz, która w 1968 roku wystąpiła w pamiętnej LALCE w reżyserii Wojciecha Hasa – pierwszej z czterech powojennych ekranizacji książki Prusa. A swoją drogą warto odnotować, że żadna inna powieść w dziejach polskiej literatury nie wzbudziła dotąd aż takiego zainteresowania rodzimych twórców filmowych.

Tragiczna miłość kupca do rozkapryszonej ponad wszelką miarę arystokratki okazała się źródłem artystycznej inspiracji dla Hasa, Ryszarda Bera, Pawła Maślony i teraz Macieja Kawalskiego. Każdy z tej czwórki reżyserów dostarczył widzom inny produkt. Postać Izabeli Łęckiej kreowały kolejno: Tyszkiewicz, Małgorzata Braunek, Sandra Drzymalska i obecnie Kamila Urzędowska.

Która z nich jest najciekawszą aktorsko i najbardziej sugestywną Łęcką?

Ośmielę się stwierdzić, że właśnie pierwsza z odtwórczyń głównej roli kobiecej w czterech filmach (serialach) nakręconych na kanwie wydanej blisko 140 lat temu powieści Prusa. Kunszt aktorski Beaty Tyszkiewicz powalał dosłownie widzów. Film Hasa powstał ponad pół wieku temu, a do dziś wiele osób wspomina go z ogromnym sentymentem.

Urzędowska u Kawalskiego stara się wypaść jak najlepiej, w tym m.in. w końcowej scenie, w której w dramatycznych okolicznościach trafia do klasztoru. Jej wysiłki nie przynoszą jednak zadowalającego efektu. Niezbyt satysfakcjonująca jest też kreacja Macieja Stuhra w istotnej roli lekarza Michała Szumana. Na pewno nie jest to w jego wydaniu perełka sztuki aktorskiej.

Znakomicie prezentują się natomiast: Marek Kondrat w roli subiekta Rzeckiego (jego ojciec Tadeusz Kondrat wcielił się w 1968 roku, co bardzo ciekawe, w filmową postać Szlangbauma u Hasa), Andrzej Seweryn jako zubożały arystokrata Tomasz Łęcki oraz Maja Komorowska we wcieleniu prezesowej Zasławskiej, mądrej i szlachetnej arystokratki starszego pokolenia.

Wspomnieć warto na pewno o bogatej oprawie scenograficznej filmu – wspólnym dziele Katarzyny Sobańskiej. Marcela Sławińskiego i Anny Mocny.

Zdjęcia do LALKI kręcono aż w 48 różnych miejscach i obiektach, w tym m.in. w kilku zabytkowych pałacach. Nic więc dziwnego, że koszty całego przedsięwzięcia charakteryzującego się naprawdę dużym rozmachem realizacyjnym sięgnęły niebagatelnej – jak wieść niesie - kwoty ok. 65 mln zł.

Reżyser objawił szczególną słabość do Jury Krakowsko-Częstochowskiej.

Sporo fragmentów LALKI nakręcono w efektownych krajobrazowo zakątkach jurajskich. Tam właśnie powstała też zapadająca w pamięć widzów finałowa scena, w której Wokulski wysadza przy użyciu dynamitu pozostałości zamku w Zasławiu. W ten sposób unicestwia głaz z wyrytym na nim wcześniej cytatem z wiersza Adama Mickiewicza: „Tak w każdym miejscu i o każdej dobie, gdziem z tobą płakał, gdziem z tobą się bawił, zawsze i wszędzie będę ja przy tobie, bom wszędzie cząstkę mej duszy zostawił”.