Suplementacja w ciąży może poprawić zdrowie dzieci

Zakrojone na szeroką skalę randomizowane badanie kliniczne przeprowadzili naukowcy z University of Colorado Anschutz (USA). Jak się okazało, dzieci, których matki w czasie ciąży przyjmowały fosfatydylocholinę (formę choliny występującą naturalnie w żywności), rzadziej wykazywały problemy z wycofaniem społecznym i osiągały lepsze wyniki w testach poznawczych niż dzieci, których matki otrzymywały placebo. W okresie płodowym ich mózgi lepiej się rozwijały.

„To największe jak dotąd randomizowane badanie kliniczne dotyczące suplementacji choliną w okresie prenatalnym” – powiedział dr Robert Freedman, profesor psychiatrii na CU Anschutz. - „To, co zaobserwowaliśmy w tym badaniu – a czego nie widzieliśmy wcześniej – to wzrost ogólnego ilorazu inteligencji (IQ) o około osiem punktów w wieku 4 lat. Dzięki temu znacznie większa liczba dzieci znalazła się w wyższym percentylu IQ w zastosowanym przez nas teście”.

Jak wyjaśnił prof. Freedman, badanie wykazało, że dzieci matek przyjmujących fosfatydylocholinę miały mniej problemów z rozwojem mowy i umiejętnościami społecznymi w porównaniu z dziećmi kobiet, które otrzymywały placebo. Wszystkie uczestniczki badania zachęcano do przyjmowania standardowych witamin dla kobiet w ciąży oraz stosowania diety zawierającej jaja, mięso i inne naturalne źródła fosfatydylocholiny.

„Badanie dostarcza kolejnych dowodów na to, że suplementacja choliną w czasie ciąży może mieć trwały wpływ na rozwój mózgu dziecka” – podkreślił Freedman.

Cholina jest niezbędnym składnikiem odżywczym, który wspiera rozwój mózgu. Naukowcy sprawdzali, czy zwiększenie jej podaży u kobiet w ciąży może korzystnie wpłynąć na wczesny rozwój dzieci.

Do badania zakwalifikowano 206 kobiet, które w 16. tygodniu ciąży zostały losowo przydzielone do grupy otrzymującej codziennie 9000 miligramów fosfatydylocholiny lub placebo – suplementację kontynuowano aż do porodu. Naukowcy oceniali zachowanie dzieci w wieku od 18 miesięcy do 4 lat oraz mierzyli ich sprawność poznawczą w wieku 3 i 4 lat.

Wśród dzieci, których rodzice wypełnili kwestionariusze dotyczące zachowania, 4 proc. dzieci z grupy otrzymującej suplement wykazywało nasilone objawy wycofania społecznego, w porównaniu z 24 proc. w grupie otrzymującej placebo. Zachowania te mogą obejmować ograniczone zainteresowanie innymi ludźmi, wycofywanie się z aktywności społecznych oraz rzadszy kontakt wzrokowy.

Dzieci z grupy otrzymującej suplement uzyskały również średnio o blisko osiem punktów lepsze wyniki w standaryzowanych testach poznawczych niż dzieci z grupy placebo. Oceny te dotyczyły ogólnego poziomu funkcjonowania intelektualnego, w tym pamięci operacyjnej oraz zdolności wzrokowo-przestrzennych.

W grupie otrzymującej suplement zaobserwowano także znacznie mniejszy odsetek dzieci, u których występowały profile behawioralne oraz trudności językowe kojarzone z zaburzeniami ze spektrum autyzmu.

Suplement nie przyniósł istotnej poprawy w zakresie problemów z koncentracją uwagi.

Jak wyjaśnił Freedman, cholina działa poprzez aktywację receptora kodowanego przez gen CHRNA7 w rozwijających się komórkach nerwowych. Receptor ten pomaga komórkom wykształcić mechanizmy niezbędne do odbierania sygnałów od innych neuronów jeszcze przed narodzinami.

„Cholina obecna w organizmie dziecka pochodzi z diety matki i to właśnie ona aktywuje wspomniany receptor” – mówi badacz. - „Wiele kobiet nie dostarcza jednak w swojej diecie wystarczającej ilości choliny, aby zapewnić dziecku zasoby niezbędne do pełnej aktywacji neuronów. Niestety, gdy minie okres prenatalny, nie ma możliwości powrotu do tego etapu i skorygowania problemów w rozwoju mózgu”.

Freedman zaznacza, że uzyskanie odpowiedniej ilości choliny wyłącznie z pożywienia – co wymagałoby na przykład zjadania 10 jajek dziennie – jest praktycznie niemożliwe, dlatego konieczne jest stosowanie suplementów.

„Uważamy, że dawka zalecana w naszym badaniu była nieco wyższa niż to konieczne; obecnie rekomendujemy 7200 mg fosfatydylocholiny lub 900 mg samej choliny” – dodaje. - „Oba preparaty są dostępne w aptekach oraz sklepach spożywczych”.

Naukowcy nie odnotowali istotnych problemów związanych z bezpieczeństwem stosowania suplementu u matek ani u dzieci. Zastrzegli jednak, że wyniki wymagają ostrożnej interpretacji: około jedna trzecia uczestników nie ukończyła pełnego, czteroletniego cyklu badań, a informacje o objawach behawioralnych dzieci pochodziły od ich rodziców.

Uzyskane wyniki stanowią kolejny dowód, że cholina ma istotne znaczenie dla rozwoju mózgu płodu, co może pomóc w ukierunkowaniu przyszłych badań nad żywieniem w okresie prenatalnym. Naukowcy zaznaczają, że potrzebne są badania na szerszą skalę z dłuższym okresem obserwacji, by ustalić, czy zaobserwowane różnice utrzymują się w miarę dorastania dzieci.

Paweł Wernicki(PAP)

pmw/ zan/