Jan Englert o Janie Fryczu: wydawał się być nieśmiertelny

W wieku 72 lat zmarł Jan Frycz, wybitny aktor filmowy i teatralny. Informację o śmierci artysty opublikowano na profilu Teatru Narodowego na platformie Facebook.

- Jan Frycz wymyka się wszystkim stereotypom, nawet we wspomnieniu o nim. Był osobowością niezwykłą. Pracowaliśmy razem w różnych formach i układach 46 lat. Debiutował w Teatrze Telewizji w mojej reżyserii w roli Irydiona, od tamtej pory w układzie reżyser-aktor spotykaliśmy się wiele razy, chyba nawet częściej niż jako aktorzy grający w tym samym spektaklu czy filmie. Byłem również jego dyrektorem, a on był moim asystentem w szkole - powiedział PAP Jan Englert, wieloletni szef warszawskiej narodowej sceny.

- Mówię o tym, by uzmysłowić jak ważną rolę nie tylko w moim życiu, ale w życiu całego naszego środowiska odegrał ten nietuzinkowy, prawdziwy, nieudawany artysta. Ktoś, kto artystą jest w rzeczywistości, a nie tylko ma wizytówkę z napisem „artysta”. Uczestniczył w kilku zmianach konwencji teatralnej, współtworzył te zmiany. Był aktorem Krystiana Lupy, Jana Klaty, Mikołaja Grabowskiego, ale także Dejmka, Englerta i innych, uważanych za akademików. Potrafił zagrać w różnych formach, różnych stylach. Nie zawsze była to łatwa współpraca. Był indywidualnością, ale indywidualnością twórczą. Zawsze czekałem na Frycza, czy jako widz, czy jako kolega czy ten, który próbuje go reżyserować. Uważnie słuchałem jego instynktu. Miął niezwykły instynkt aktorski, który pozwalał mu widzieć rzeczy z perspektywy, na którą sami byśmy nie wpadli. Był kimś, kto w anegdocie teatralnej nie będzie może pośród tych najefektowniejszych, najzabawniejszych, ale w anegdocie dotyczącej sposobu pracy już teraz funkcjonuje jako legenda - podkreślił.

Choć zmagał się z ciężką chorobą, aktor pozostawał aktywny zawodowo. - Przyglądałem się jego walce z niszczącą go, dręczącą chorobą. Ciężko chorując, zbudował kilka wspaniałych ról. Pracował cały czas, jeszcze w maju tego roku dostał nagrodę aktorską za rolę w „Termopilach polskich” Jana Klaty, a był już przecież bardzo ciężko chory. Ale ani przez chwilę nikomu nie dał poznać tego, że możliwe jest jego odejście. Mimo że byliśmy na to przygotowani, myślę, że wszyscy dzisiaj są w szoku - powiedział Englert.

- Wydawał się być nieśmiertelny. A jeżeli ma być nieśmiertelny, to zależy tylko od naszej pamięci. Ten zawód żyje, zostaje tylko w pamięci kolegów i przede wszystkim widzów. Jak długo widzowie będą pamiętali jego role, tak długo będzie żył - dodał. (PAP)

pj/ aszw/