„DGP”: Prawo przeciwko marnotrawstwu

Komisja Europejska wypowiada wojnę marnotrawstwu niesprzedanej odzieży i obuwia. Dla dużych podmiotów zakaz niszczenia odzieży, akcesoriów odzieżowych i obuwia zacznie obowiązywać od 19 lipca 2026 r. Średnie firmy mają czas na adaptację do 2030 r., a mikro- i małe przedsiębiorstwa obejmą specjalne regulacje, by nowe wymogi nie zablokowały ich działalności. Firmy będą musiały raportować, ile niesprzedanych produktów wyrzucają oraz jakie są powody takich decyzji - podaje „DGP”

Jak wskazuje w „DGP" - Andrzej Grzymała, wiceprezes i dyrektor zarządzający RLG Systems Polska, regulacje te mają na celu nie tylko ograniczenie marnowania zasobów, ale przede wszystkim zwiększenie przejrzystości rynku i wymuszenie na firmach brania odpowiedzialności za pełen cykl życia ich wyrobów.

W dyskusji o zakazie niszczenia towarów pojawia się też kwestia darowizn. Polska Izba Handlu od lat zwraca uwagę, że obecne przepisy podatkowe sprawiają, że bycie filantropem po prostu się nie opłaca. Postuluje więc zniesienie podatku VAT od darowizn produktów przemysłowych przekazywanych organizacjom pożytku publicznego.

- Wiele produktów po prostu łatwiej i taniej jest zutylizować, niż przekazać OPP, które by z nich zrobiły jakiś użytek. Z uwagi na konieczność zapłacenia VAT-u od darowizny nie opłaca się tego robić, więc lepiej jest to zadołować i rozjechać wózkiem – tłumaczy w „DGP” Maciej Ptaszyński, prezes Polskiej Izby Handlu. Jak dodaje, problem dotyczy całej gamy towarów – od zabawek, przez elektronikę, aż po artykuły gospodarstwa domowego.

Sprzedawca, który chce przekazać niesprzedane, pełnowartościowe ubrania potrzebującym, musi zapłacić 23 proc. VAT obliczonego od początkowej ceny sprzedaży, a nie od jej aktualnej, rynkowej wartości, która w przypadku końcówek kolekcji jest często bliska zeru - czytamy „DGP”.

Każdego roku w samej Unii Europejskiej wytwarza się około 12,6 mln ton odpadów tekstylnych. Szacuje się, że od 4 proc. do nawet 9 proc. wszystkich tekstyliów wprowadzanych na rynek unijny zostaje zniszczonych, zanim jeszcze trafią na półki sklepowe lub do rąk pierwszego klienta. Odpowiada to emisji rzędu 5,6 mln ton CO2, co jest wartością niemal równą całkowitej rocznej emisji netto Szwecji.

Sankcje przewidziane w rozporządzeniu ESPR mają być, według zapowiedzi, „skuteczne, proporcjonalne i odstraszające”, co oznacza, że organy krajowe będą miały realne narzędzia do dyscyplinowania tych, którzy wciąż będą chcieli po cichu utylizować nadwyżki - pisze „DGP”. (PAP)

jszt/wr/